تنها راه مؤثر مبارزه با بیماری تب دانگ چیست؟

این مدت بسیار نگرانی از مشاهده پشه ادئس و بیماری منتقله آن بالا گرفته است بیماری تب دانگ یا دِنگی که نوعی بیمار ویروسی است که از گزش پشه آئدس ایجاد می‌شود.

البته به این به شرط که این پشه قبلا فردی را که ویروس این بیماری را داشته نیش زده باشد و بر اثر گزش افراد، ویروس این بیماری را به فرد دیگر منتقل کند. در غیر این صورت گزش این پشه به تنهایی خطری ندارد.

این مقاله در مورد روش های موثر که بتوانیم با این بیماری مبارزه کنیم می باشد که در نگاه ابتدایی هم در صورتی که بتوانیم پشه ها آدئس را از بین ببریم و مانع تخم گزاری و تکثیر آنها بشویم چرخه انتقال این بیماری تا سطح کاملی از دست می رود

هر چند این امر هم خیلی ساده نیست و جامعه امروزی با پیشرفت تکنولوژی و حمل نقل سریع موجب گردش این حشره از کشورهای زیستگاه به دیگر مکان هایی که اصلا گذر این جانور به انها نیوفتاده شده است.

چند راه موثر جلوگیری از انتقال تب دانگی

اگر بخواهیم از تنها راه موثر برای مبارزه با تب دنگیباید بگوییم این امر با اقدامات جامع کنترل و پیشگیری از پشه میسر می گردد ، زیرا هیچ درمان ضد ویروسی خاصی برای تب دنگی وجود ندارد.

استراتژی های کلیدی که می تواند در این موضوع قابل تامل باشد عبارتند از:

کاهش مکان های پرورش و تکثیر پشه

حذف آب راکد در ظروف اطراف خود مهمترین عامل برای جلوگیری از زادو ولد این حشره است حالا این آبها می تواند هر جایی از محل زندگی شما قرار داشته باشد

پشه آدئس علاقه زیادی به تخم گذاری در آبهای راکد کوچک دارد

از پای گلدان های شما گرفته که آب بصورت سر ریز می مانند یکی از مکان های اصلی پرورش پشه های Aedes هستند تا ظروف داخل ظرفشویی که برای مدت طولانی که ویروس دنگی را منتقل می کنند.

به یک جا بسنده نکنید و با وسواس ویژه ای این مکان ها رو پیدا کنید و از بین ببرید . ممکن است یخچال و یا فریزر شما در قسمتی خارجی خود آب جمع کند یا دستگاه کولر گازی شما ظرف تخلیه آب داخل محیط داشته باشد که خود محل تجمع اب راکد محسوب می شود

به اینها وسایل و پلاستیکی و لاستیک های اطراف محل زندگی که آب می تواند مدت زمان طولانی در ان جمع شود هم اضافه کنید

پشه آئدس مهاجم تمایل زیادی به تخمگذاری در جا‌هایی که مقدار آب راکد کم هست، دارد، آب‌های راکد بزرگ محل اصلی تخمگذاری این پشه نیست. گودال‌ها و استخر‌های بزرگ را دوست ندارد و برعکس پشه آنوفل که عامل انتقال بیماری مالاریاست و در آب‌های راکد بزرگ تخمگذاری می‌کند،

نقش تایر و لاستیک در گسترش پشه آئدس

مهمترین عامل گسترش و تکثیر پشه آئدس در دنیا تغییرات اقلیمی و گرم شدن زمین است، علاوه بر آن افزایش تبادلات کالا بین کشور‌ها به خصوص تبادل تایر و لاستیک خودرو و هواپیما بین کشور‌ها عامل مهم انتقال پشه آئدس مهاجم است

این پشه علاقه زیادی به بو و محیط تیره لاستیک دارد و در آن تخمگذاری می‌کند بنابراین خرید و واردات تایر از کشور‌های آلوده مثل کشور‌های آسیای جنوب شرقی از جمله چین، سنگاپور، تایلند و … در انتقال این پشه مهاجم و آلوده شدن ایران نقش داشته است. اروپا هم از طریق تایر آلوده شد.

درب و پنجره ها را توری بزنید

از مواد دافع حشرات حاوی DEET، پیکاریدین یا روغن اکالیپتوس لیمو استفاده کنید و از پشه‌بند مخصوصاً در دوره‌های اوج فعالیت پشه‌ها (اوایل صبح و اواخر بعد از ظهر) استفاده کنید.

پنجره ها را توری ریز بزنید و ورودی مکان های عمومی را به پرده باد مجهز کنید .

اجرای برنامه های کنترل جامعه محور

این برنامه ها شامل کمپین های آموزشی عمومی، طرح های پاکسازی جامعه و تلاش های هماهنگ برای کاهش جمعیت پشه ها می شود.

در ایران از ۱۵ سال پیش برای شناسایی این پشه در مرز‌ها در تلاش بودیم و توانستیم تخم این پشه در مرز‌ها در واردات کالا‌ها شناسایی و صید کنیم.این کار یکی از موثرین ترین راههای کنترل این بیماری محسوب می شود که البته دولتها باید در این امر مداخلات لازم را داشته باشند

استفاده از حشره کش ها

سم پاشی حشره کش، چه در داخل و چه در فضای باز، می تواند به کاهش جمعیت پشه ها کمک کند، اگرچه مقاومت در برابر حشره کش ها می تواند نگران کننده باشد و ممکن است این حشره یا دیگر جانداران موذی نسبت به حشره کش ها به مقاومت دست پیدا کنند

اما به نظر می رسد این راه فعلا جواب گو باشد و همچین لامپهای درخشان الکتریکی که خود جاذب حشرات و از بین برنده آنها هم هستند می تواند کمک بسزایی کند

پوشش مناسب

پشه آئدس بر خلاف پشه آنوفل که بیشتر در شب‌ها رخ می‌دهد و می‌توان با پشه بند از گزش آن پیشگیری کرد، بیشتر در طول روز و به خصوص در ساعات نزدیک به طلوع و غروب آفتاب فعالیت می‌کند، بنابراین استفاده از پشه بند چندان موثر نیست و به جای آن بیشتر از اسپری و قلم دافع یا کرم ضد پشه برای جلوگیری از گزش این پشه در طول روز استفاده می‌شود.

علاوه بر آن توصیه می‌شود در استان‌هایی که موارد گزش و انتقال بیماری تب دانگ دیده شده است، افراد لباس بلند، روشن و شل بپوشند، لباس‌های تنگ و تیره احتمال گزش را بیشتر می‌کند

شما می توانید عکس محل نیش پشه آدئس را در مقاله ای جداگانه ببینید

کنترل بیولوژیکی

معرفی شکارچیان طبیعی پشه ها یا استفاده از پشه های اصلاح شده ژنتیکی برای کاهش جمعیت این نوع پشه یعنی جامعه اماری حضور هر جانداری که می تواند از این حشره تغذیه کند را افزایش دهیم ت

واکسیناسیون

واکسن Dengvaxia در برخی کشورها برای افرادی که قبلاً عفونت دنگی داشته اند تأیید شده است، اما استفاده از آن به دلیل خطرات بالقوه در افرادی که قبلاً آلوده نشده اند، محدود و مختص جمعیت های خاصی است.

ترکیب این اقدامات می تواند به طور قابل توجهی خطر شیوع تب دنگی را کاهش دهد.