پنلوکوپنی گربهسانان (Feline Panleukopenia)، که به نام دیستمپر گربهها نیز شناخته میشود، یک بیماری ویروسی شدید و بسیار مسری است که توسط پاروویروس گربهسانان (FPV) ایجاد میشود.
این بیماری باعث کاهش شدید گلبولهای سفید خون، آسیب به دستگاه گوارش، سیستم ایمنی و در برخی موارد مغز میشود. اگر درمان نشود، میزان مرگومیر آن بسیار بالا خواهد بود، بهویژه در میان گربههای جوان و واکسینهنشده.
بهترین راه تشخیص سریع این بیماری استفاده از کیت تست پنلوکوپنی می باشد
در این مقاله، دوره زمانی بیماری، علائم، درمانهای ممکن، مدتزمان بهبودی و روشهای پیشگیری از این بیماری بررسی خواهد شد.
دوره نهفتگی و طول بیماری پنلوکوپنی
دوره کمون (نهفتگی) بیماری پنلوکوپنی
دوره کمون، مدتزمانی است که ویروس در بدن گربه وجود دارد اما هنوز علائم بیماری ظاهر نشده است.
دوره نهفتگی ۲ تا ۷ روز طول میکشد.
در این دوره، ویروس در دستگاه گوارش و مغز استخوان گربه تکثیر شده و به سرعت سیستم ایمنی را سرکوب میکند.
در این دوره می توان با رپید تست این بیماری را تشخیص داد
مدت زمان علائم و طول بیماری
پس از پایان دوره کمون، علائم بیماری ظاهر میشوند. مدت بیماری بسته به شدت عفونت و وضعیت سیستم ایمنی گربه متغیر است:
- در گربههای قویتر، بیماری ۵ تا ۷ روز طول میکشد.
- در موارد شدید، بیماری ممکن است ۱۰ تا ۱۴ روز ادامه یابد.
- در صورت عدم درمان، بیماری اغلب در ۴۸ تا ۷۲ ساعت اول کشنده خواهد بود.
علائم بیماری پنلوکوپنی در گربهها
علائم پنلوکوپنی معمولاً ناگهانی و شدید هستند. برخی از مهمترین نشانههای این بیماری عبارتند از:
۱. علائم اولیه (در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول)
- بیحالی شدید و کاهش ناگهانی فعالیت
- کاهش شدید اشتها
- تب بالا (۴۰ تا ۴۱ درجه سانتیگراد)
- بیقراری و گوشهگیری
۲. علائم گوارشی و کمآبی بدن
- استفراغ مکرر و شدید (گاهی زردرنگ و کفآلود)
- اسهال آبکی یا خونی که باعث از دست دادن شدید مایعات بدن میشود
- بیحالی و ضعف شدید ناشی از کمآبی بدن
- از دست دادن وزن بهدلیل ناتوانی در هضم غذا

۳. کاهش شدید گلبولهای سفید خون (پنلوکوپنی)
ویروس، گلبولهای سفید خون را نابود کرده و سیستم ایمنی را سرکوب میکند، که میتواند منجر به عفونتهای ثانویه باکتریایی شود.
۴. علائم عصبی (در موارد پیشرفته یا گربههای تازه متولدشده)
- لرزش عضلات
- عدم تعادل در راه رفتن
- اختلال در بینایی و حرکات غیرعادی چشم
روشهای درمانی بیماری پنلوکوپنی
هیچ داروی قطعی برای از بین بردن ویروس وجود ندارد، اما درمانهای حمایتی میتوانند نقش حیاتی در بهبود گربه داشته باشند.
۱. درمان کمآبی بدن
کمآبی شدید میتواند کشنده باشد، بنابراین سرمدرمانی ضروری است:
- تزریق مایعات داخل وریدی برای جبران مایعات از دست رفته
- محلولهای الکترولیتی برای حفظ تعادل نمکهای بدن
۲. کنترل استفراغ و اسهال
- داروهای ضدتهوع مانند ماروپیتانت (Maropitant)
- داروهای ضداسهال برای جلوگیری از کمآبی بیشتر
۳. تقویت سیستم ایمنی بدن
- تزریق ایمونوگلوبولین یا سرمهای مخصوص حاوی آنتیبادی
- مکملهای ویتامینی مانند ویتامین B12 برای افزایش قدرت بدن
۴. استفاده از آنتیبیوتیکها
اگرچه این بیماری ویروسی است، اما به دلیل ضعف سیستم ایمنی، احتمال عفونتهای باکتریایی وجود دارد. آنتیبیوتیکهای وسیعالطیف مانند آموکسیسیلین-کلاوولانات برای پیشگیری از عفونتهای ثانویه استفاده میشود.
۵. تغذیه حمایتی و مراقبت ویژه
- غذای نرم و هضمپذیر برای کمک به گوارش
- مصرف پروبیوتیکها برای بازسازی باکتریهای مفید روده
- محیط گرم و آرام برای کاهش استرس گربه

دوره بهبودی و مراقبتهای پس از بیماری
زمانی که بیماری حیوان مورد درمان قرار می گیرد باید مراقبت های انجام داد تا به بهبودی برسد .این دوره ملاحظات خاصی دارد که توجه به آن و رعایتش ضروری است
۱. چند روز طول میکشد تا گربه بهبود یابد؟
- اگر گربه بتواند ۵ روز اول را زنده بماند، شانس بهبودی او بالا خواهد رفت.
- دوره نقاهت ۲ تا ۴ هفته طول میکشد، که در این مدت باید به تغذیه و سلامت گربه توجه ویژهای شود.
۲. پاکسازی محیط از ویروس پنلوکوپنی
ویروس پنلوکوپنی بسیار مقاوم است و میتواند تا ۱ سال در محیط زنده بماند. برای ضدعفونی محل زندگی گربه:
- از هیپوکلریت سدیم (مایع سفیدکننده) با رقیقسازی ۱:۱۰ برای پاکسازی استفاده کنید.
- وسایلی مانند ظرف غذا، اسباببازیها و محل خواب گربه را کاملاً ضدعفونی کنید.
- پیشگیری از پنلوکوپنی در گربهها
۱. واکسیناسیون، بهترین روش پیشگیری
واکسنهای مخصوص پنلوکوپنی برای گربهها بسیار مؤثر هستند:
- اولین دوز واکسن در ۶ تا ۸ هفتگی
- دوز یادآوری در ۱۲ هفتگی
- تکرار واکسن سالانه یا هر سه سال یکبار

۲. جدا کردن گربههای آلوده از گربههای سالم
- گربههای بیمار نباید با دیگر گربهها تماس داشته باشند.
- استفاده از وسایل اختصاصی برای گربه بیمار (ظرف غذا، جای خواب، اسباببازی).
۳. رعایت بهداشت محیطی
- ضدعفونی کردن محیط و جلوگیری از آلودگی محیط با مدفوع گربههای بیمار
- عدم تماس گربههای خانگی با گربههای خیابانی و بیسرپرست
نتیجهگیری
بیماری پنلوکوپنی گربهها یکی از خطرناکترین بیماریهای ویروسی است که در صورت عدم درمان، میزان مرگومیر بالایی دارد. دوره کمون بین ۲ تا ۷ روز است و بیماری میتواند تا ۱۴ روز طول بکشد.
درمان حمایتی شامل سرمدرمانی، کنترل علائم، تقویت سیستم ایمنی و استفاده از آنتیبیوتیکهاست. بهترین راه مقابله با این بیماری، واکسیناسیون منظم، ضدعفونی محیط و مراقبت از گربههای بیمار است.
اگر علائم این بیماری را در گربه خود مشاهده کردید، باید فوراً به دامپزشک مراجعه کنید تا شانس زنده ماندن او افزایش یابد.
در موارد دیگر بیماری های مانند ایدز گربه هم می تواند حیوان شما را درگیر خود کند






